claire

a disclosure

Graffiti by ka thianpa, Cyef-a, Parker-a. :D
“Mizo-te hi, kan tum a hniam, kan phunchiar, kan mawl, kan incheina a sang si, kan inti Kris etc etc” Ngaihthlak a hahthlak i ti ve thin em? Thahnemngaih lutuk na lamah hian kan hnam chanchin, a chhe lai, sawi vak vak mai hi kan ching a, tunlai chu ka rilru a luah khat tlat, ka’n ziak ve chhin dawn teh ang. Facebook te kan uar ta a,  status update/comment a kan rilru kan han sawi tak tak mai hi chu, mi rilru hriat a awl phah ngei mai. Kan hnam chanchin emaw, mizo hmeichhia/mizo mipa, a chhe zawng a sawi status ka hmuh hi chuan ka thin hi a lo rim et thin a. Ka ngaihdan ka sawi ve mai mai chak. Ngaihdan hi a inang vek lo ania, hei chu keima ngaihdan liau liau. Sap tawng takin, IMHO (In my humble opinion), ti tawlh tawlh teh ang :D

1.   Status ah sap tawng hmang reng mai | Inti sap tawng thiam | Mizo tawnga ziah ve mai tur hi a nia | Mizo ve si.
IMHO: Sap tawng te chu Universal language alawm. Dik vak lo pawn hman bawrh bawrh tur. Mahni tawng, Mizo tawng thiamloh hi a zahthlak thung a. Zirna/hnathawhna lamah hnam dang thian te kan lo nei a, hnam dang hian Mizo te hi eng ang mi nge kan nih an hre chak fo thin. Kan intih Mizo lutuk na lamah hian kan rilru hi a zau loh phah fo thin em, te ka ti mai mai a. Kei phei chu, ka friendlist ah hian ringlo mi hi an tam khawp mai a, Pathian thu hrilhna hun ka tia, Baibul chang, gospel hla te hi sap tawngin ka dah lui ngat zel. Tin, game khel hrat phei chu hnam dang friendist a neih teuh a awl, ringlo mi an nih chuan Pathian thu an lo hriat ve na chance ani mai, remchanna lei zel tur anih kha. Insawisel hi a tha lo em mai, tiraw? :-) aw Mizo, don’t be rilru small, be rilru zau, okhay? :D Awi, ka lo ti leh tawlh tawlh ta, trawlh trawlh :P

2.   Kan mizo hmeichhia te hi, inchei in uar lutuk | Sap/Korean angin in pian in a zir leh si lo, ti ve vak vak lo mai teh u | Kan hnam in ti mualpho. 
IMHO: Mizo hmeichhia te chauh loh pawh, Northeast hmeichhia hrim hrim, mipa pawh an tel ang chu, incheina (fashion) ah kan sang. Kan mit a lerh a, thil nalh pawh kan hria. Sap/Korean ho zingah pawh pian in zir lo tak tak an tam, t.v leh internet a kan hmuh bak hi inhmeh lo tak tak a inchei an tam ve fu. Mipa te hian hmeichhia te hi min duat ula, min nek chep lo ula, a mawilo uchuak, kekawrte lang tep tep khawp a inha te kan nih chuan min hau bawrh bawrh thung ta ula hnam dang hriat lohin, kan thlalak te a mawi lo lai chu internet ah dah lang vak vak lo ula, hnam dang pasal a nei pawh kan tlem phah mah na. 

3. Mizo mipa ho lah hi, phunchiar si, tum hniam si, neih tlak tak tak awm bawk si lo.
IMHO: Mizo mipa hi neih tlak an tam. Kan mizo mipa te chu ka fak bang dawn lo. 2009 a ka ziah hi lo chhiar la, hei hi ka ngaihdan ani, a la ni reng! A dik ti lo lo chu.. ih, aaa, a dik i ti ang, i ti tur a ni. :D
Hetah hian click la : 10 things I like about Mizo guys

4. Mizo te hi aw, kan incheina te hi a va sang tak em, thawhchhuah phak bakin kan inchei a.
IMHO: Mizo te chauh kan ni lo, hnam dang pawh an ni tho. Sawi tawh angin, incheina uar kan awm. Amaherawhchu mihring kan inanglo, kan pawisa hman duhna pawh a inang lo. A thenin ei turah an hman teuh laiin, a thenin lehkhabu ah te, a thenin computer thilah, a thenin zu :D. Chutiang bawkin inchei duh mi an awm, inchei na lamah pawisa an hmang ani ve mai a, an neihin tlin lo se an lei tawp nang.. tiraw..

5. Kan hnam lah hi aw, kan inti changkang si, kan changkang thei si lo, khua a va var lo tak em!
IMHO:  Kan hnam hi kan la naupang em a, “I pu in enge a thawh” an tih pawh a, “Lo a nei a” la ti chin generation kha kan nia, han changkanna hun em em hi a la awm lo ve alawm, a dika dik chuan :-) Khawvel changkanna hian min luhchilh hneh si a, khawvel a thang zut zut si, hetiangah hian in balance thiam kan zir zel, kan la thiam zel dawn bawk, thangthar te phei chuan an thiam tawh tawp! 

6. Mizo te hi kan tum a hniam, kan mawl, “aim in life” kan nei lo reng reng, kan tuina pawh kan hrelo.
IMHO: Sawi tawh angin hnam naupang kan nih naah, kan sikul zirtirtute pawh middle school/high school  pass ve mai kha an ni a (tu huat thu suh ah), chuvang chuan “career guidance” te kha ngaih pawimawh vak ala ni hman lo a. Kan zir tur ang ang kha kan zir tawp mai a, Science a tha an tih leh science kan la dual a, Commerce an tih leh kan la leh dual a, khatiang inkaihhruaina mumal em em lo karah kha chuan kan tuina hriat te kha a lo har em ani. Kan zirtirtute kha an fakawm ka tia. Amaherawhchu, hnam dang, hnam upa zawk na na na chu, an inkaihhruaina te a lo tha tawh a, kan tluk lo mai zawk ani. Ka ti mai mai thin a, tunah IITG ah experiment tih a ngaih avangin ka awm ve a, vai ho zingah hian, computer tak ngial pawh ON thiam lo, MS Office Word tak ngial pawh la hmang thiam lo, enge Apps (Application) tih awmzia pawh hre lo, software pawh install thiamlo, IIT a inziak tling ve thei tho si an awm teuh mai. Kan Mizo thalai te aiin an mawl daih, mahse, sawi tawh angin, guidance an lo nei tha a, school luh lai atangin, a tha tur kawng an zawh ta mai ani. Mizo te pawh hian heng Institution lian pui pui ah te hian entrance ziah hi tum ve sup sup teh ang u, hnam dang hi eng an ni bik miah lo a nia, a taka hmu tu ka nia, ka sawi ngam. Entrance test ziah te hi kan hlauh en ringawt a.. aw Mizo, i ti thei! Tang rawh. 

7. Chu pa/Chu nu chu a inti Kris tawp, engmah ni si lo
IMHO: Rinna kawngah hian tumah insawisel thei hi kan ni lo a, hei chu ka sawi duah dawn lo. Kan inkhawm pawhin, midang te en loin, Pathian enin, midang te hi lo judge lo ila, tichuan, kan hlim tlang zawk anga, kan Pathian biak dan pawh a fuh zawk ang. Hnam dang zingah pawh hian hetia ti hrat, mi rel hrat hi an tam mai, Mizo chauh kan ni lo ania, tih lai hi ka sawi lan ber duh zawk chu a ni. 

8. Facebook ah a tam rap mai, a awm reng aniang, a common tawp, Profile picture a thlak reng, a status a update reng..
IMHO: Ka nuih hi a za a (hihi), ka’n nui phawt :D (Ka tawn ngun tawh hmel em a..hehe).
Facebook a awm theuh theuh, thil post ngun ho hian TAM nih an hlawh a, ngawi reng a online reng te hi an awm ve bawk tak nangin. Facebook a mi an tam tih i sawi theih chuan nangmah kha i tam ve tihna ani mai lawmni? Mahni mawng i hlim der ania :-) Tak takah, mihring mize pakhat ve hi ania, midang sawisel hi chu. Mizo chauh lo, Vai pawhin an hrat ngang mai, “I va facebook peih ve” tih vel hi chu. Vai ho zinga ka nin deuh phei chu ka restrict vek! Ka public post chauh an hmu thei, restrict ve i duh em? :-)

Hemi piah lamah hian Mizo te zinga kan chin tha lo deuh deuh, kan ngaihsan vak loh Vai in an tih ve ngai miah loh, anmahni atanga zir tur sawi tul tih deuh deuh ka nei. Hei chu hmasawnna tur points ve thung. HSNT=Hma sawn na tur han ti vel teh ang. 

HSNT 1: Mi nuih suh. In nuih hi changkanlohna a ni.

A)Biakin/Khawlai/Puipunnaah mi an lo tlu thei, an lo inpal thei, an lo khuh puak palh thei, Mizo chu in nuih kan la ching tlat! Hei hi sim a tha. Vai zingah chuan a inthlahrunawm loh reng reng, kan tluk pawn, “A na em” an rawn ti seuh seuh zel. Mizo chu, nuih hi a lang hmasa tlat ta zel a. 

B)Sap tawng hmang diklo an awmin nuih suh. Technology a sang tak tak Japanese te hi, sap tawng an thiamloh zia chu! Research paper ziak tur pawhin sap tawng thiam an ruai thin. Tin, vai pawh, thiamlo tak an ni, Mizo te nen a tehkhin a zirna level inang ro ro ah pawh. Grammar phei chu, a ngaihna hrelo an tam lutuk. Sap tawnga tawngtai tur tih pawn diklo tawkin an tawngtai mai zel. Mizo chu a dik thlapa tih kan tum lutuk na lamah hma kan sawn loh phah thin. I tawng bawrh bawrh ngam ang u. Sap kan ngaihsan vangin kan sap tawng pawh kan uluk, a nalhlo/diklo pawh kan hria. Mahse in nuih lo in, a dik inhriattir ta mai zawk ila, hma kan sawn daih zawk ang, mi nunah inthlahrunna kan siam sak thei, ram leh hnam tan hlawkna a awmlo, tin, i tan hlawkna a awmlo.

C) Naupang te hi, an tet laiin kan han zai tir a, kan han nuih zui a, heti te chuan engtin nge an talent te an pho lan ngam ang? Hei vang hi a ni thei angem, classroom ah te hian naupang hi an interactive loh em em? Tet laia inenkawl dan dik loh vang? The Voice ah te Mizo naupang zaklothei taka a zai awr awr te hmuh in chak ve lo em ni? Mizo te hi zai ah te hian kan filawr tehreng nen.

HSNT 2: Mizo mipa tam tak hian nula bulah hian, “I va siniar tawh ve, pasal nei tawh rawh, I tar tawh” tih te hi in hrat reuh a. Thangthar hi chuan an ti tawh meuh lo, mahse 1990 hma lam chin a piang hian in la hrat zual tlat. Changkan lohna pakhat a ni. Sam kan han tan thar a, anih loh pawn, pawnfen kan han feng ve a “I in la young” min han ti ngeiah. Enge kan sawi khah? Hnam dang pasala kan neih in duh loh chuan nula te duat tur kan tih kha maw.. a duh vanga pasal la nei lo pawh ani ngawt nang, chhungkua a ngaihtuah vang te pawh ani thei a, a nun i hriatpui si lo. Nula tam takin Mizo mipa an sawiselna ani tlat. Keipawn ka thlawp. Kohhran, YMA thil tiha kalkhawmnaah te hian nula senior tiha han introduce talh te hi, a tul lo ve thlawt, branch committee member ni pha chin phei chu Mizo nula fel tak tih hriat sa reng an nia, a upat zia i sawi lan khan, i va chawimawi lo reng reng a nia.

HSNT 3: Bangah chinai tat tawh suh. Han sawi chhunzawm vak dan pawh ka hrelo. A thing em a, tat tawh suh, ani tawp mai :D

HSNT 4: Zuk leh hmuam hi, kan insum a ngai. Cancer vei kan tam zia te hi, zuk leh hmuam vang a ni. Inhrilh nawn mawlh mawlh ang. Kuhva ei sen sung te hi, a van mawi lo tak em. Sawi ang bawkin 1990 chin hma lama piang bawk hi, hetiang sim tur hi kan tam. Thangthar hi chu zuk leh hmuam ti lo ngam an tam tawh, kan lo changkang ve ta zel bawk nen. 

Huis.. A thui chiang. Lo sawi ve tawh ru lem. Sap tawnga ziah dawn chuan hnam dangin an hriatthiam ka hlau sia, he post hi chu Mizo tawngin ka’n ti ta mai ani e, ka mizo tawng ziah dan hi a diklo a awm anih chuan khawngaihin min ngaidam dawn nia.

Zoram tang fan fan :-)

13 comments:

A tha hlawm hle mai...ka duh vek ee... duh aiin i la ang nasa lo mah mah :D

kima leh i blog hi ngawi renga ka chhiar thin awmchhun an la ni..tha e mai tih kan type ve hial a nge

@Er.Beethugs: I van vang em em! :) ka ang hleinem, ka rilru a awm ka sawi alawm..hehe. Ka lawm em em e.

@thinchhia: i comment hi, a lawmawm dan a dangdai, min chawk phur, ka lawm lutuk e

"thil nalh kan hria" hi hiiii... sawisel neuh neuh hi chu a bang dawn lo a. Ka vei zawk a chu sap hming pawh ni mai lo, maksak tak tak hming nei Mizo vei viau leh hming thlak sek ho hi, hming pangai ve takin min rawn request a, wall ah te alo pangai viau chuan kan lo accept mai a. A hnu lawkah hming an lo thlak daih a... buaithlak thei :P

@VaiVa: thil nalh i hre ve lo chiang :P Kan inneih thlalak te hi a mawi theih em hi, NE kilkhawr tak a awm ve mai tan chuan mawi deuh asin. pangpar te lah an khawi mawi thei si, kan hmeichhia te an nalh bawk si, dik em? :)

Chuan i thil vei hi chu ka vei peih lo law law, haha, anmahni account ania, an duh duh danin dah ang hmiang ka ti mai... :)

hahahahaha ava thur em

@zakk: Thur ti ziah mai, ka ti ve dawn.. wait and see :P

hahahaha Chhas i neih hnu hi chuan, i thil ziah ho hi a thur ka ti vek toh lol ;p

IMHO: Mimi, u are great! :-))thanks for sharing this..

Dik hlawm khawp mai. Kei pawh phunchiar loh hi ka tum nasa, mahse phun na tur hi a la tam lutuk a, ngaihna awm lo

thegirlinthefadedbluejeans: IMHO: You just motivated me! Thanks :)

@daniel: dik chiah alawm, method tha ber chu, insawisel loh. Kan thatna lai te sawi a infuih soh soh hi a tha ber. Insawisel nasat lutuk hi chuan mi kan inti luhlul zo thin a..

Tha hle mai, Billion LIKES (Y)

@Prof Dr John: I ti lawmawm thin, nang nge nge :)